คำพ่อสอน

ประมวลพระราชดำรัสเกี่ยวกับ
การศึกษาและเศรษฐกิจพอเพียง

พระราชดำรัส
เกี่ยวกับการศึกษา

ประมวลคำพระราชดำรัสเกี่ยวกับการศึกษาเพื่อเป็นหลักและแบบอย่างในการดำเนินชีวิต


“...การให้การศึกษาแก่เด็กนักเรียน ในสมัยที่มีการแข่งขันกันอยู่มาก ในวงการงานนี้ควรพยายามตั้งมาตรฐานที่เหมาะที่ควร การที่โรงเรียนได้เอาใจใส่อบรมเด็กเพื่อเป็นคนดีต่อไปนั้น ก็ชอบแล้ว และควรคำนึงถึงการที่จะให้นักเรียนได้มีวิชาความรู้พอที่จะสามารถก้าวสู่การศึกษาขั้นสูงต่อไปให้ได้ระดับทัดเทียมกันด้วย ในส่วนนักเรียนเองนั้น ก็จงสำเหนียกให้มากว่า การที่เราศึกษาวิชาความรู้นั้นความจริงไม่ใช่เพื่อใครเลย แต่เพื่อตัวเราเองในการที่จะได้ดำเนินชีวิตต่อไปในวันหน้า ถ้าเรียนดีก็จะได้ใช้ความรู้ที่เรียนมาประกอบกิจการให้เป็นประโยชน์เป็นที่พึ่งแก่ตนและเป็นที่ชื่นชมแก่วงศ์ตระกูลต่อไปด้วย...”

พระบรมราโชวาท
ในพิธีพระราชทานประกาศนียบัตรนักเรียนวชิราวุธวิทยาลัย
วันที่ 16 กุมภาพันธ์ 2500

“…ในยามที่มีความตึงเครียดระหว่างประเทศอยู่นี้ ประชาชนชาวโลกกำลังเผชิญหน้าอยู่กับความยุ่งยากลำบากเป็นประจำวัน ดังนั้นจึงเป็นการจำเป็นที่จะต้องให้อาวุธแก่มนุษย์ เพื่อพิทักษ์เสรีภาพและเกียรติของมนุษย์ อาวุธที่ใช้ได้ผลดีที่สุดนั้น มิใช่ปืนใหญ่หรือหรือลูกระเบิดปรมาณู แต่เป็นการศึกษา นั่นคือความรู้ที่จะช่วยเราให้ตัดสินใจได้เหมาะสมกับแต่ละสถานการณ์ การศึกษาเป็นอาวุธสำหรับต่อต้านการโฆษณาชวนเชื่อที่มุ่งหวังจะก่อความแตกแยก และความพินาศย่อยยับ เป็นการง่ายที่จะชักจูงจิตใจหรือชักนำคนที่ไร้ความรู้ แต่คนที่ฉลาดและมีการศึกษาแล้ว ย่อมยากที่จะทำให้หลงเชื่อได้โดยง่าย...”

พระราชดำรัสตอบอธิการบดีมหาวิทยาเว้
เนื่องในการโอกาสที่ได้เสด็จฯ เยือนมหาวิทยาลัย
เมื่อวันที่ 20 ธันวาคม 2502

“…การศึกษาเล่าเรียนเป็นเรื่องที่ไม่มีสิ้นสุด ผู้ปรารถนาความเจริญในการประกอบกิจการงาน จะต้องหมั่นเอาใจใส่แสวงหาความรู้ให้เพิ่มพูนอยู่เสมอ มิฉะนั้นจะกลายเป็นผู้ที่ล้าสมัยหย่อนสมรรถภาพไป...”

พระบรมราโชวาท
ในพิธีพระราชทานปริญญาบัตรของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
วันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2504